Haagse Hogeschool: Krachtig en kwetsbaar

Krachtig en kwetsbaar
Werkgevers en werknemers zijn mensen, zoals jij en ik.

“De kern van mantelzorg is ‘care responsibility’ ofwel zorgverantwoordelijkheid. De vraag is: Hoe gaan wij als overheid, werkgever, school, individu die zorgverantwoordelijkheid delen?”, aldus dr. Deirdre Beneken genaamd Kolmer, lector Mantelzorg aan De Haagse Hogeschool.

De Haagse Hogeschool is net een dorp met 30.000 studenten en 1.900 medewerkers verdeeld over 4 vestigingen in Den Haag. Deirdre is lector Mantelzorg aan de Faculteit Gezondheid, Voeding en Sport. Samen met onderzoeker Gert Evers deelt ze haar visie op werk en mantelzorg en maken we een uitstapje naar studerende mantelzorgers. Op korte termijn maken de studenten aan De Haagse Hogeschool deel uit van onze Nederlandse beroepsbevolking, voor een aantal is mantelzorg ook tijdens hun studie een deel van hun leven.

Hoe gaan we de zorgverantwoordelijkheid delen?
Studenten die hun studie met zorgtaken thuis combineren, beleven hun studietijd heel anders. De zorg voor een familielid gaat altijd voor de studie. Gevolg is dat deze studenten regelmatig onder enorme druk staan en vaker langer over hun studie doen. Het is lastig om je als student te concentreren op de les, terwijl je een sms ontvangt van een vader met een psychose. De vraag is: In hoeverre is het wenselijk dat jongeren voor hun zieke naasten zorgen? Zouden we de zorg niet anders moeten verdelen?

De zorg voor gezonde, jonge kinderen en voor hulpbehoevende ouders, is volgens Deirdre ‘part of life’. Bij mantelzorg gaat het om situaties waarin sprake is van langdurige intensieve zorg. Het gaat om situaties die je zowel praktisch als emotioneel raken. Ik ben niet pessimistisch over de toekomst van werkende mantelzorgers. Werkgevers houden steeds meer rekening met mantelzorgtaken van hun werknemers. Hier bij De Haagse Hogeschool is de zorg voor werkende mantelzorgers bijvoorbeeld goed geregeld. Er is wederzijds begrip wanneer de werkgever inziet dat hij/zij net zo krachtig en kwetsbaar is als de werknemer. Het kan iedereen overkomen. Wat het ingewikkeld maakt, is dat elke zorgsituatie anders is.

Bekijk mantelzorger in de context van het sociale netwerk
Mijn visie op mantelzorg: de familiebenadering. Als een familielid ziek is, raakt dat de hele familie. Ga samen op zoek naar oplossingen, naar manieren om zorgverantwoordelijkheid te delen. Kijk vanuit werkgeversperspectief dus niet alleen naar de werknemer als individu. Voetbalcoach Van Gaal besefte dat bijvoorbeeld heel goed en betrok alle belangrijke familieleden van zijn voetballers bij het team. Hij richtte daar zelfs een clubhuis voor op.

Contextueel denken, is eerlijk denken
Je ziet dan geen individu meer, maar een mens in zijn sociale context. Of een werknemer (of voetballer) goed functioneert, wordt mede bepaald door zijn sociale context. Oog hebben voor die context, er vragen over durven stellen, de werknemer ruimte geven om op een goede manier in zijn context te functioneren, draagt bij aan een rechtvaardig evenwicht tussen arbeid en zorg. Dat rechtvaardige evenwicht is goed voor de werknemer, degene voor wie hij zorgt en de werkgever. Het vraagt van een organisatie om proactief en nieuwsgierig te zijn, engagement te tonen, relationeel te werken en emotionele veiligheid te creëren.

‘It’s all about the art of meeting eachother’ dr. Deirdre Beneken genaamd Kolmer

Het is belangrijk dat werkgevers en werknemers met elkaar het echte gesprek voeren. En dat gaat niet altijd over ‘positieve’ gezondheid, vitaliteit en geluk. Dat gesprek gaat ook over ziekte, zorg, verdriet en verontwaardiging. Open communicatie leidt tot minder stress. Om dat te bereiken is wederzijds vertrouwen nodig. Dat is de enige mogelijkheid om tot een soort nieuwe balans te komen waarin werk en privé niet elkaars vijanden zijn, maar elkaars vrienden. Ieder mens is soms krachtig en soms kwetsbaar.